PAT-1 Exam 2026-27 | Maharashtra Government GR | Edutechmarathi
महाराष्ट्र राज्यातील शालेय विद्यार्थ्यांच्या शैक्षणिक प्रगतीचे मूल्यमापन करण्यासाठी नियतकालिक चाचण्यांचे आयोजन केले जाते. सन 2026-27 या शैक्षणिक वर्षात इयत्ता दुसरी ते आठवीच्या विद्यार्थ्यांसाठी संकलित मूल्यमापन चाचणी-1 (PAT-1) आयोजित करण्यासाठी निधी उपलब्ध करून देण्याबाबत महाराष्ट्र शासनाच्या शालेय शिक्षण विभागाने महत्त्वपूर्ण शासन निर्णय जारी केला आहे.
या शासन निर्णयामुळे PAT-1 चाचणीच्या आयोजनासाठी आवश्यक निधी, खर्चाची जबाबदारी आणि अंमलबजावणीसंदर्भातील बाबी स्पष्ट करण्यात आल्या आहेत.
1. शासन निर्णयाचा तपशील
- विभाग: शालेय शिक्षण विभाग, महाराष्ट्र शासन
- शासन निर्णयाची तारीख: 19 ऑक्टोबर 2026
- विषय: नियतकालिक मूल्यमापन चाचणी (PAT) साठी निधी उपलब्ध करून देण्याबाबत
- शैक्षणिक वर्ष: 2026-27
- लाभार्थी विद्यार्थी: इयत्ता 2 री ते 8 वी
- चाचणी: संकलित मूल्यमापन चाचणी-1 (PAT-1)
- प्रस्तावित चाचणी कालावधी: 26 ते 28 नोव्हेंबर 2026
2. PAT-1 चाचणीसाठी किती निधी मंजूर?
उपलब्ध शासन निर्णयातील मजकुरानुसार, संकलित मूल्यमापन चाचणी-1 च्या आयोजनासाठी ₹5,83,35,000 (पाच कोटी त्र्याऐंशी लाख पस्तीस हजार रुपये) इतका निधी उपलब्ध करून देण्याची तरतूद नमूद आहे.
या निधीचा वापर संबंधित चाचणीच्या आयोजनासाठी करण्यात येणार आहे. निधीचा विनियोग शासनाने घालून दिलेल्या अटी व शर्तींच्या अधीन राहून करणे आवश्यक आहे.
3. PAT चाचणीचे आयोजन का केले जाते?
राज्यातील विद्यार्थ्यांच्या शैक्षणिक गुणवत्तेत सुधारणा घडवून आणण्यासाठी नियतकालिक मूल्यमापन चाचण्या महत्त्वाची भूमिका बजावतात.
या चाचण्यांचे प्रमुख उद्देश पुढीलप्रमाणे आहेत:
- विद्यार्थ्यांच्या अध्ययन निष्पत्तींचे मूल्यमापन करणे.
- विद्यार्थ्यांना कोणत्या अध्ययन घटकांमध्ये अडचणी येतात हे ओळखणे.
- विद्यार्थ्यांच्या शैक्षणिक प्रगतीचा नियमित आढावा घेणे.
- आवश्यकतेनुसार पूरक अध्यापनाचे नियोजन करणे.
- अध्ययन-अध्यापन प्रक्रियेची परिणामकारकता वाढविणे.
या चाचण्या राष्ट्रीय शैक्षणिक धोरण 2020, अध्ययन निष्पत्ती आणि क्षमता आधारित मूल्यमापन या संकल्पनांशी संबंधित आहेत.
4. PAT-1 चाचणीचे संभाव्य वेळापत्रक
उपलब्ध शासन निर्णयातील प्रस्तावानुसार, सन 2026-27 मध्ये इयत्ता दुसरी ते आठवीच्या विद्यार्थ्यांसाठी संकलित मूल्यमापन चाचणी-1 ही 26 ते 28 नोव्हेंबर 2026 या कालावधीत आयोजित करण्याचे प्रस्तावित आहे.
| तपशील | माहिती |
|---|---|
| शैक्षणिक वर्ष | 2026-27 |
| इयत्ता | 2 री ते 8 वी |
| चाचणीचा प्रकार | PAT-1 |
| प्रस्तावित कालावधी | 26 ते 28 नोव्हेंबर 2026 |
महत्त्वाची सूचना: वरील तारखा उपलब्ध शासन निर्णयातील प्रस्तावावर आधारित आहेत. अंतिम वेळापत्रक, विषयवार नियोजन आणि इतर सूचनांसाठी संबंधित अधिकृत परिपत्रक तपासावे.
5. निधी खर्च करण्याची जबाबदारी कोणाची?
शासन निर्णयामध्ये निधीच्या वापराबाबत काही महत्त्वाच्या अटी नमूद करण्यात आल्या आहेत.
- राज्य शैक्षणिक संशोधन व प्रशिक्षण परिषद, पुणे यांच्याकडून आवश्यक निधीची मागणी व नियोजन करण्यात येईल.
- निधी ज्या कारणासाठी मंजूर केला आहे, त्याच कारणासाठी खर्च करणे आवश्यक आहे.
- निधीचे वितरण करताना विहित कार्यपद्धतीचे पालन करावे.
- खर्चाच्या उपयोगितेचे प्रमाणपत्र सादर करण्याची जबाबदारी संबंधित यंत्रणेवर राहील.
- शासनाने नमूद केलेल्या आर्थिक नियमांचे आणि अटींचे पालन करणे आवश्यक आहे.
6. शिक्षक आणि मुख्याध्यापकांसाठी महत्त्वाच्या बाबी
PAT-1 चाचणीच्या अनुषंगाने शाळांनी पुढील बाबींची तयारी ठेवावी:
- विद्यार्थ्यांची आवश्यक माहिती अद्ययावत ठेवावी.
- चाचणीसंदर्भातील अधिकृत सूचना नियमितपणे तपासाव्यात.
- विद्यार्थ्यांना नियोजित चाचणीसाठी आवश्यक मार्गदर्शन करावे.
- चाचणीच्या आयोजनासाठी शाळास्तरावर आवश्यक नियोजन करावे.
- शासन निर्णयानंतर प्रसिद्ध होणाऱ्या विषयवार वेळापत्रक व मार्गदर्शक सूचनांचे पालन करावे.
7. शासन निर्णय कुठे पाहता येईल?
महाराष्ट्र शासनाच्या अधिकृत शासन निर्णय पोर्टलवर शालेय शिक्षण विभागाचे शासन निर्णय पाहता येतात.
अधिकृत संकेतस्थळ: https://gr.maharashtra.gov.in/
संकेतस्थळावर विभाग म्हणून शालेय शिक्षण व क्रीडा विभाग निवडून शासन निर्णयाची तारीख, विषय किंवा क्रमांकाच्या आधारे संबंधित दस्तऐवज शोधावा.
निष्कर्ष
सन 2026-27 मध्ये इयत्ता दुसरी ते आठवीच्या विद्यार्थ्यांसाठी आयोजित करण्यात येणाऱ्या PAT-1 चाचणीच्या दृष्टीने हा शासन निर्णय महत्त्वाचा आहे. चाचणीचे नियोजन, निधीचा योग्य विनियोग आणि अधिकृत सूचनांचे पालन यामुळे मूल्यमापन प्रक्रिया सुरळीतपणे राबविण्यास मदत होईल.
शिक्षक, मुख्याध्यापक आणि शैक्षणिक क्षेत्रातील सर्व संबंधितांनी शासन निर्णयातील अटी व शर्तींचा अभ्यास करून पुढील अधिकृत सूचनांनुसार कार्यवाही करावी.
अशाच शैक्षणिक बातम्या, शासन निर्णय, शिक्षकांसाठी महत्त्वाच्या सूचना आणि शालेय अपडेट्ससाठी Edutechmarathi ला भेट देत राहा.
टीप: हा लेख उपलब्ध शासन निर्णयाच्या छायाचित्रांवर आधारित माहितीपर लेख आहे. अधिकृत वापरासाठी मूळ शासन निर्णयातील निधीची रक्कम, क्रमांक आणि अटी तपासाव्यात.

